Oude foto's van Scheveningen - Uw Winkeltje Scheveningen

Oude foto’s uit Scheveningen

Hier kunt u een mooie collectie vinden van foto’s van Scheveningen en de omgeving in Den Haag in het verleden. Heeft u wat moois laat het ons weten.

De oorspronkelijke kern van Scheveningen bevindt zich in Scheveningen-Dorp, maar van de vroegere bebouwing van vóór de grote kaalslag en de daaropvolgende nieuwbouw van het stadsdeel is niet veel meer terug te vinden. Het meest karakteristieke deel van het oude dorp vindt men bij de Oude Kerk.
Oorspronkelijke Scheveningers voelen zich Schevenings, niet Haags.

De geschiedschrijving geeft geen antwoord op de vraag inzake de ouderdom van Scheveningen. Naamkundig onderzoek zou hebben aangetoond, net als bij andere Nederlandse plaatsen die eindigen op het suffix (achtervoegsel) ‘-ingen’, dat de oorsprong ervan in de 10e of 11e eeuw ligt. De bewuste naam komt voor het eerst voor in een grafelijk register dat deels is opgesteld omstreeks 1284. Er is sprake van een gebied dat wordt omschreven als een ‘terram de Sceveninghe’ (land van Scheveningen). Er is wel eens beweerd dat een geslacht met de naam Scheven – dat bij Haarlem een kasteel bezat en zich in de 14e eeuw in de omgeving van Leiderdorp vestigde – iets te maken zou hebben met het dorp of met de naam Scheveningen, maar hiervoor ontbreekt elke aanwijzing.

Soms genoemde, maar nooit onderbouwde, buitenlandse invloeden zijn evenmin aantoonbaar. Uit de historie valt op te maken dat de oorsprong van Scheveningen een puur Hollandse aangelegenheid moet zijn geweest. Binnen het reeds genoemde ‘terram de Sceveninghe’ heeft naar alle waarschijnlijkheid een oudere woonkern gelegen; te denken valt aan een agrarisch gemeenschapje, een buurtschap, enkele kilometers meer landinwaarts van de kust gelegen.

De kennis over die tijd is vrij beperkt; wel heeft de sociaal geograaf dr. J.K. de Cock in een artikel, getiteld Scheveningen-Binnen en Scheveningen aan Zee, hierover iets geschreven dat als onderbouwing kan gelden. Ook in het naslagwerk De bodem van ‘s-Gravenhage van E.F.J. de Mulder komt De Cock met een bijdrage op dit oudere ‘Sceveninghe’ terug. Naar zijn opvatting is het oude buurtschapje – te denken valt in de 12e of 13e eeuw – door langdurige zandverstuivingen onder het zand verdwenen.
Evenals veel andere aan de Noordzeekust gelegen plaatsen werd Scheveningen in 1942 tot Sperrgebiet verklaard. De Duitse bezetters vreesden een invasie ergens aan de Noordzeekust en besloten tot de aanleg van de Atlantikwall, een muur die de geallieerden vanaf de Noordkaap tot aan de Frans-Spaanse grens zou moeten tegenhouden. De aanwijzing tot Sperrgebiet hield voor Scheveningen in dat de delen van het dorp die het dichtst bij de kust lagen tot verboden gebied werden aangemerkt. Daarna moesten de bewoners van het grootste gedeelte van Scheveningen het dorp onmiddellijk evacueren. De kuststrook werd nu verbouwd tot een verdedigingslinie. Gebouwen werden afgebroken of van hun bestemming ontdaan, straten werden van hun stenen beroofd en loopgraven en schuttersputten her en der aan de kustzijde aangelegd. Een zware betonnen muur over een groot deel van de boulevard moest geallieerde tanks tegenhouden. Elders werd een brede gracht gegraven, eveneens om tanks af te weren. Dit alles had tot gevolg dat Scheveningen, zowel het badplaatsgedeelte als het oude dorp, na de oorlog volledig onttakeld was. Dit verklaart ook de nieuwbouw die na de oorlogsjaren zijn beslag kreeg.

Ter herinnering aan deze periode bestaat sinds enige jaren het Atlantikwall Museum Scheveningen, met een permanente expositieruimte in een originele Duitse commandobunker van het type 608 (Abteilung oder Regiments Gefechtsstand) in de Nieuwe Scheveningse Bosjes aan de Badhuisweg, tegenover de nummers 119-133. Er worden regelmatig tijdelijke tentoonstellingen en rondleidingen gehouden.

De Scheveningse strafgevangenis (tegenwoordig Penitentiaire Inrichting Haaglanden) aan de Van Alkemadelaan bleef gedurende de oorlogsjaren in gebruik. De gevangenen waren met name verzetsmensen en politieke tegenstanders van de Duitse bezetters; de betrokkenen werden op verschillende locaties in Scheveningen en Den Haag verhoord. Vanwege de gezindheid van haar bewoners werd de inrichting Oranjehotel genoemd. Na de Tweede Wereldoorlog werden er Duitsgezinden en NSB’ers geïnterneerd in de Scheveningse wijk Duindorp, die door de grootschalige evacuatie onbewoond was geraakt.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *